Πάνω απ’ όλα η υγεία – Μέρος 4ο: Μυϊκές κακώσεις

By

Το στάδιο έχει κατακλυστεί από θεατές που περιμένουν με αγωνία την εκκίνηση. Η στιγμή έφτασε. Ο κύριος με την αθλητική περιβολή παίρνει τη θέση του και με το πιστόλι στο χέρι δίνει την πολυπόθητη εκκίνηση. Με το «μπαμ», η γραμμή αφετηρίας εγκαταλήφθηκε γρήγορα από τις αθλήτριες του στίβου. Τα 100 μέτρα φαίνονται αρκετά κοντά και μέσα σε λίγα μόλις δευτερόλεπτα μία αθλήτρια με το νούμερο 036 στην πλάτη δείχνει να έχει το προβάδισμα. Τα τελευταία εκατοστά των 100 μέτρων ή «του αγώνα της μιας ανάσας», όπως αποκαλείται, θα αναδείξουν την πιο γρήγορη αθλήτρια. Πράγματι, είναι η πρώτη που περνάει την κορδέλα. Δεν προλαβαίνει όμως να πανηγυρίσει τη νίκη της και πέφτει στο έδαφος του γηπέδου δείχνοντας να πονάει. Ο αθλητικός ιατρός επιβεβαιώνει αμέσως μετά ότι ήρθε αντιμέτωπη έπειτα από το σπριντ με μυϊκή κράμπα, ένα σύνηθες φαινόμενο στο χώρο του αθλητισμού.

Εσείς αλήθεια πόσες φορές βρεθήκατε αντιμέτωποι με έναν μυ που συσπάται ξαφνικά και παρατεταμένα χωρίς τη θέλησή σας; Μήπως ανήκετε και εσείς στο 15% των σκοπευτών που έχει αντιμετωπίσει έστω και μία φορά κατά τη διάρκεια του αγώνα ή προπόνησης μυϊκή κράμπα ή σε πιο σπάνιες περιπτώσεις ακόμα και μυϊκό τραυματισμό – θλάση; Αν ανήκετε σε αυτή την περίπτωση, γνωρίζετε πώς και γιατί προκλήθηκε; Και τι ενέργειες χρειάζεται να ακολουθήσει ο σκοπευτής προκειμένου να αποφευχθεί ο επώδυνος μυϊκός σπασμός; Αυτά τα ερωτήματα και πολλά άλλα θα προσπαθήσουμε να αναλύσουμε στη συνέχεια του άρθρου με την πολύτιμη βοήθεια της ιατρού.

Το αθλητικό ατύχημα συμβαίνει συνήθως κατά τη διάρκεια της μέγιστης απόδοσης του ανθρώπινου οργανισμού και στο παρόν άρθρο θα μελετήσουμε τις λειτουργικές μυϊκές κακώσεις που μπορεί να προκληθούν ενώ βρισκόμαστε στο σκοπευτήριο.

Αναφορικά με τον όρο «κράμπα» που αποτελεί το συχνότερο παράπονο των αθλητών, έχει καθιερωθεί να λέγεται η κατάσταση εκείνη του μυ κατά την οποία βρίσκεται σε συνεχή και επώδυνη σύσπαση και αδυνατεί να χαλαρώσει αποκαλώντας τη η επιστημονική κοινότητα «τετανική συστολή». Στις λειτουργικές μυϊκές κακώσεις που προέρχονται κατά βάση από υπερφόρτιση της μυϊκής ομάδας, συγκαταλέγεται επίσης η μυϊκή θλάση. Ως μυϊκή θλάση ορίζεται η ρήξη των μυϊκών ινών, της ανατομικής δηλαδή μονάδας από την οποία αποτελούνται οι μύες, και ανάλογα με τον αριθμό των μυϊκών ινών που έχουν σπάσει, οι θλάσεις διακρίνονται σε πρώτου βαθμού, δεύτερου και τρίτου.

[blockquote style=»3″]

Ήξερες ότι…
Τα αθλητικά ρούχα και παπούτσια βοηθούν στην ομαλότερη κίνηση του σώματος αποτελώντας απαραίτητο εξοπλισμό για τον σκοπευτή

[/blockquote]

Αίτια

Δυστυχώς οι μυϊκές κακώσεις δεν κάνουν διακρίσεις όσον αφορά την ηλικία, με αποτέλεσμα να αποτελούν συχνό φαινόμενο στον αθλητικό κόσμο με τα κρούσματα σε νεαρές ηλικίες να είναι μεν σπάνια, αλλά η συχνότητα να αυξάνεται όσο κανείς μεγαλώνει. Τι μπορεί όμως να προκάλεσε μία μυϊκή κράμπα ή θλάση; Υπάρχουν παράγοντες που επιβαρύνουν τη δημιουργία μυϊκής κάκωσης; Και αν ναι, τι μπορεί να υπερφόρτωσε τον μυ ώστε να φθάσει σε σημείο κόπωσης; Έχοντας υπόψη τις απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα γινόμαστε γνώστες των αιτιών που προκαλούν τις μυϊκές κακώσεις που ως επακόλουθο έχει την πρόληψη αλλά και την άμεση αντιμετώπιση αυτών τη στιγμή που θα συμβούν στο χώρου του σκοπευτηρίου.

iatriko-meros-4

Σημαντικότερη αιτία λοιπόν αποτελεί η μη καλή προετοιμασία του μυ λόγω κακής εκγύμνασης ή πλημμελούς προθέρμανσης ιδιαίτερα πριν από μία έντονη άσκηση ή στη δική μας περίπτωση πριν την έναρξη του σταδίου. «Η πρακτική σκοποβολή απαιτεί γρήγορες μεταβολές, σταματήματα, εκκινήσεις κ.ά. και όλα αυτά στον μικρότερο δυνατό χρόνο», μας έχει αφηγηθεί στο πρώτο μέρος της φυσικής κατάστασης και των εργοφυσιολογικών απαιτήσεων της πρακτικής σκοποβολής ο αρθρογράφος μας και κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος στη μεγιστοποίηση της αθλητικής επίδοσης, Ηλίας Μούλελης. Και συνεχίζει, «Η ευλυγισία, η ικανότητα διάτασης των μυών και η δυνατότητα των αρθρώσεων να κινούνται σε μεγάλες γωνίες, συμβάλλουν στη σωστή θέση βολής, γρήγορη τοποθέτηση του σώματος και των άκρων, ευκολία στη βολή από ακραίες θέσεις (πλάγιες κάμψεις, βολή από χαμηλά παράθυρα κ.τ.λ.). Οι διατάσεις κατά το δεύτερο μέρος της προθέρμανσης, πριν την προπόνηση και τον αγώνα θεωρούνται απαραίτητες και ακολουθούν τις γενικές αρχές δόμησης και περιεχομένων της γενικής προπονητικής. Συμβάλλουν στην αποφυγή τραυματισμών και τη γρήγορη αποκατάσταση μετά από μεγάλες προπονητικές ή αγωνιστικές επιβαρύνσεις». Συμπερασματικά, η έλλειψη προθέρμανσης και αποθεραπείας ή της κακής κυκλοφορίας του αίματος μπορεί να αυξήσουν τις πιθανότητες πρόκλησης μυϊκής κράμπας ή θλάσης έπειτα από υπερκαταπόνηση και υπερχρήση των μυϊκών ομάδων.

Είναι ακόμα δυνατόν μύες εκτεθειμένοι σε ψύχος να τραυματίζονται ευκολότερα, πόσο μάλλον όταν ο αγωνιστικός χώρος, αλλά και ο τρόπος ζωής του σκοπευτή, όπως για παράδειγμα η αϋπνία, το αλκοόλ, η ανεπαρκής διατροφή, η αύξηση βάρους κ.λ.π., είναι ικανά να προκαλέσουν κάποια μυϊκή κάκωση. Αυτό συμβαίνει γιατί εκτός από την άσκηση μεγάλο ρόλο παίζει η διατροφή και η ψυχολογία. Παρατηρείται ότι ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες οι αθλητές, λόγω της παρατεταμένης προσπάθειας και της έντονης εφίδρωσης, υποφέρουν από αφυδάτωση όπου η εμφάνιση κραμπών είναι ένα χαρακτηριστικό πρώιμο σύμπτωμα της θερμοπληξίας. Χάνοντας πολύτιμα και μεγάλα ποσά ηλεκτρολυτών, στοιχείων δηλαδή που παίζουν σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος, κατά την έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία, στο ανοιχτό περιβάλλον εκτέλεσης του αγωνίσματος, αλλά και η άμεση έκθεση του γυμνού σώματος στο ζεστό περιβάλλον, είναι υπεύθυνα ως έναν βαθμό για τα προβλήματα μυϊκών σπασμών.

Πρόληψη

Ο αθλητής έχοντας κατά νου τις αιτίες που προκαλούν τις μυϊκές κακώσεις μπορεί να λάβει μέτρα, ώστε να μειώσει αρκετά τις πιθανότητες να βρεθεί σε αυτή την επώδυνη κατάσταση. Οι προφυλάξεις που μπορεί ένας σκοπευτής να λάβει λοιπόν πριν έναν αγώνα έχει άμεση σχέση με τη διατροφή του και την άσκηση.

Όσον αφορά την άσκηση, συστήνεται σωστή προθέρμανση σε όλο το σώμα πριν την εκκίνηση του αγώνα, αλλά λόγω των μεγάλων χρονικά διαλειμμάτων που έχει ένας σκοπευτής μεταξύ των σταδίων, καλό θα ήταν να ακολουθείται μία σειρά ασκήσεων και πριν από κάθε στάδιο για καλή κυκλοφορία του αίματος. Θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στα σημεία του σώματος που θα εξασκηθούν στο εκάστοτε στάδιο με μυϊκές διατάσεις πριν και μετά το τέλος του σταδίου.

Εκτός από την άσκηση, μεγάλο ρόλο παίζει και η διατροφή για την προφύλαξη από τις μυϊκές κακώσεις. Οι σκοπευτές, λόγω της έντονης προσπάθειας σε μικρό χρονικό διάστημα σε εξωτερικό περιβάλλον, και πολλές φορές όλη αυτή η προσπάθεια να γίνεται κάτω από τις ακτίνες του ήλιου, χάνουν μέσω της εφίδρωσης μεγάλα ποσά ηλεκτρολυτών, στοιχείων που παίζουν σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος.

Η έλλειψη λοιπόν ασβεστίου, μαγνησίου, νατρίου και καλίου από τον οργανισμό αποτελεί καθοριστικό παράγοντα εκδήλωσης τέτοιων φαινομένων. Τροφές που καλύπτουν τις ανάγκες ενός αθλητή σε ασβέστιο είναι τα γαλακτοκομικά προϊόντα, τα μικρά ψάρια, το μπρόκολο και το σουσάμι. Τροφές πλούσιες σε μαγνήσιο είναι τα πλήρη δημητριακά και οι ξηροί καρποί καθώς και το μεταλλικό νερό. Σε αυτό το σημείο είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι είναι απαραίτητο από τον οργανισμό μας να συνυπάρχουν σε σωστές αναλογίες ασβέστιο και μαγνήσιο για να μπορεί να χρησιμοποιήσει σωστά και τα δύο αυτά μέταλλα. Όσον αφορά το νάτριο, προσλαμβάνεται από αλμυρές τροφές και τέλος για την αναπλήρωση του καλίου μπορούν να καταναλωθούν αποξηραμένα φρούτα, σύκα, σταφύλια, μπανάνα, μήλο και ηλιόσποροι.

Καταναλώνοντας μικρές ποσότητες κατά τη διάρκεια ενός αγώνα ή προπόνησης από τις παραπάνω τροφές, οι οποίες είναι πλούσιες στα βασικά μέταλλα, αναπληρώνετε τους χαμένους ηλεκτρολύτες σας. Ιδανική θεωρείται και η κατανάλωση ισοτονικών ποτών που βοηθούν στην κάλυψη των αναγκών του οργανισμού ιδιαίτερα όταν η παραμονή στον ήλιο είναι πολύωρη.

[blockquote style=»3″]

Συμβουλή…
Ο σκοπευτής πρέπει να επιστρέψει στον αγώνα μόνο όταν ο πόνος εξαφανιστεί και απουσιάζει εντελώς στη διάρκεια ασκήσεων με φόρτιση

[/blockquote]

Αντιμετώπιση – Πρώτη βοήθεια

iatriko-meros-4-askiseis

Ας επιστρέψουμε στο αρχικό μας ερώτημα και πως θα πρέπει να χειριστεί την περίπτωση ο σκοπευτής όταν βρεθεί αντιμέτωπος με τον μυϊκό σπασμό εν ώρα αγώνα ή προπόνησης στο σκοπευτήριο.

Το πρώτο που πρέπει να κάνει ο σκοπευτής είναι να κρατήσει τη ψυχραιμία του, ώστε να είναι ικανός να επαναφέρει τον μυ στην αρχική του κατάσταση. Έπειτα η ιατρός μας συστήνει θεραπευτικά μέτρα που περιλαμβάνουν διάταση των μυών ανάλογα με την ομάδα που έχει καταπονηθεί.

  • Τετρακέφαλος μηριαίος (στο εμπρός μέρος του μηρού): με το γόνατο σε κάμψη πιάνουμε το πόδι και το τραβάμε προς τα πίσω μέχρι να ακουμπήσει τον γλουτό (εικόνα 1)
  • Οπίσθιοι μηριαίοι (στο πίσω μέρος του μηρού): με το γόνατο σε έκταση κάνουμε βαθιά επίκυψη μέχρι να πιάσουμε τα δάκτυλα των ποδιών μας (εικόνα 1)
  • Γαστροκνήμιοι (στο πίσω μέρος της κνήμης): με το γόνατο σε έκταση γέρνουμε προς τα εμπρός κάνοντας μεγάλη κάμψη στην ποδοκνημική (εικόνα 2)
  • Υποκνημίδιος (στο πίσω μέρος της κνήμης): με το γόνατο σε κάμψη επαναλαμβάνουμε την ανωτέρω άσκηση
  • Δικέφαλο βραχιόνιο (στο εσωτερικό του άνω άκρου): τεντώνουμε το χέρι και σπρώχνουμε τα δάκτυλα του χεριού προς τα κάτω

Συνήθως οι μυϊκές κράμπες διαρκούν ελάχιστα χωρίς να απαιτούν ιατρική φροντίδα, απλά εκτελώντας τις παραπάνω διατάσεις ανάλογα με την ομάδα των μυών που έχει καταπονηθεί. Επιπλέον, χρειάζεται ο σκοπευτής να περιποιηθεί τον πάσχοντα μυ κάνοντας μαλάξεις με ήπιο τρίψιμο και έπειτα να τοποθετήσει κρύα επιθέματα για τη χαλάρωση του συσπασμένου μυός. Στη συνέχεια καλό θα ήταν iatriko-meros-4-farmakeio-skopeftiνα εφαρμόσει θερμά επιθέματα, όπως μία ζεστή πετσέτα, σε περίπτωση που έχει παραμείνει πόνος ή ευαισθησία. Αν παρ’ όλα αυτά οι εκδηλώσεις έντονων μυϊκών σπασμών είναι συχνές, τότε πρέπει να συμβουλευτείτε έναν Νευρολόγο ιατρό.

Με βάση τα κυριότερα αίτια των μυϊκών κακώσεων, που εν ολίγης είναι η κακή διατροφή και η έλλειψη προθέρμανσης και αποθεραπείας πριν και μετά την άσκηση αντίστοιχα, μπορούν οι μυϊκοί τραυματισμοί να αντιμετωπιστούν με την επαρκή ενυδάτωση του οργανισμού πριν από την άθληση πίνοντας μεταλλικό νερό, τη διόρθωση πιθανών ηλεκτρολυτικών διαταραχών (καλίου, ασβεστίου, μαγνησίου, κ.ά) με την πρόσληψη ισοτονικών ποτών, καθώς και την αντιμετώπιση πιθανών παθήσεων που σχετίζονται με την εμφάνιση αυτών (θυρεοειδοπάθειες, σακχαρώδης διαβήτης, κ.ά) από ειδικό ιατρό.

Δημοσιεύθηκε στο 20ο τεύχος του περιοδικού Shooters, Σκοποβολής IPSC.

https://www.shooters.gr/%CF%80%CE%AC%CE%BD%CF%89-%CE%B1%CF%80-%CF%8C%CE%BB%CE%B1-%CE%B7-%CF%85%CE%B3%CE%B5%CE%AF%CE%B1-%CE%BC%CE%AD%CF%81%CE%BF%CF%82-3%CE%BF-%CF%80%CE%BB%CE%B7%CE%B3%CE%AD%CF%82-%CE%BA%CE%BF%CF%88%CE%AF/

https://www.shooters.gr/%CF%80%CE%AC%CE%BD%CF%89-%CE%B1%CF%80-%CF%8C%CE%BB%CE%B1-%CE%B7-%CF%85%CE%B3%CE%B5%CE%AF%CE%B1-%CE%BC%CE%AD%CF%81%CE%BF%CF%82-2%CE%BF-%CF%84%CF%83%CE%B9%CE%BC%CF%80%CE%AE%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1/

https://www.shooters.gr/%CF%80%CE%AC%CE%BD%CF%89-%CE%B1%CF%80-%CF%8C%CE%BB%CE%B1-%CE%B7-%CF%85%CE%B3%CE%B5%CE%AF%CE%B1-%CE%BC%CE%AD%CF%81%CE%BF%CF%82-1%CE%BF-%CE%B5%CE%B3%CE%BA%CE%B1%CF%8D%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1-%CE%B1/

Ίσως σας αρέσουν

Hot News

post-image
Διάφορα

Κύπρος: Η γιορτή της σκοποβολής στο Ολυμπιακό Μέγαρο υπό την αιγίδα του Προέδρου της Δημοκρατίας

γράφει ο Ανδρέας Λαζανίτης   Βραβεύονται οι πρωταθλητές της σκοποβολής του 2017, καθώς και αθλητές και αθλήτριες για τις...
Διαβάστε Περισσότερα
post-image
Επικαιρότητα

Σε δημοπρασία υπογεγραμμένο όπλο από την Ολυμπιονίκη Άννα Κορακάκη

Με αφορμή το γιορτινό κλίμα η γερμανική ομάδα, που κατά καιρούς συμμετέχει η Ελληνίδα Ολυμπιονίκης Άννα Κορακάκη, διαθέτει προς...
Διαβάστε Περισσότερα
post-image
Συμβουλή

11 +1 συμβουλές για να αυξήσεις την ικανότητά σου στη σκοποβολή

Η καλύτερη δοκιμή οποιασδήποτε αθλητικής ικανότητας είναι ο αθλητής να δοκιμαστεί κατά τον αγώνα. Ορισμένες από τις μεγαλύτερες συγκινήσεις...
Διαβάστε Περισσότερα