Latest News

Βλήματα και γομώσεις φυσιγγίων

Βλήματα και γομώσεις φυσιγγίων

Απρίλιος 12, 2017

γράφει ο Δημήτρης Σκλάβης

Επιλογή καψυλλίου-πυρίτιδος και σύσφιξη βλήματος στον κάλυκα

Μία από τις σοβαρότερες εργασίες κατά τη γόμωση φυσιγγίων είναι η επιλογή της πυρίτιδος, ώστε στη γόμωση φυσιγγίων πιστολιών, περιστρόφων και τυφεκίων να έχουμε τα καλύτερα βαλλιστικά αποτελέσματα· πράγμα που ενδιαφέρει όλους τους σκοπευτές, είτε ασχολούνται με τον σταθερό στόχο, είτε με το τυφέκιο 300μ, είτε με τη σκοποβολή IPSC. Θα εξετάσουμε πρώτα την περίπτωση της επιλογής καψυλλίου για τη γόμωση πιστολιών· που τα χρησιμοποιούμενα είναι: τα small pistol, τα small pistol magnum ή σε ορισμένες περιπτώσεις τα small rifle, τα large pistol και τα large pistol magnum.

Η επιλογή του καψυλλίου, λοιπόν, είναι συνάρτηση του είδους της πυρίτιδος που πρόκειται να χρησιμοποιήσουμε και του χώρου που μένει στο εσωτερικό του κάλυκα, μετά την τοποθέτηση του βλήματος. Εάν π.χ. έχουμε ένα φυσίγγιο 9mm και θέλουμε μια επιτυχημένη γόμωση, εάν βάλουμε βλήμα βάρους 115grns, θα θέλουμε διαφορετική πυρίτιδα και καψύλλιο από όταν θα βάλουμε βλήμα βάρους 125grns, ή ακόμη περισσότερο με βλήματα βάρους 140-147grns. Αυτό συμβαίνει, γιατί, με διαφορετικό βάρος βλήματος, έχουμε μικρότερο ή μεγαλύτερο χώρο στο εσωτερικό του κάλυκα, οπότε αλλάζουμε τον τύπο της πυρίτιδος από μικρού όγκου σε μεγάλο, ή το αντίθετο, επιλέγοντας πάντα το καψύλλιο το οποίο θα κάνει την καλύτερη καύση, χωρίς να αφήνει κατάλοιπα στο κοίλο μέρος της κάννης.

Untitled

Η διαφοροποίηση του χώρου οφείλεται στο ότι το ολικό μήκος του φυσιγγίου είναι καθορισμένο και όπως είπα πιο πάνω, η διαφορά του μήκους του βλήματος διαφοροποιεί και τον κενό χώρο στο εσωτερικό του κάλυκα, κενό που πρέπει να καλυφθεί από την ποσότητα της πυρίτιδος που θα επιλέξουμε για τη γόμωση που μας ικανοποιεί. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στην ποσότητα της πυρίτιδος, ειδικά των πιστολιών, διότι οι χρησιμοποιούμενες πυρίτιδες είναι ταχείας καύσεως και δεν δέχονται συμπίεση, συνεπώς ανεβάζουν ανομοιόμορφες πιέσεις με κίνδυνο ατυχήματος. Εάν λοιπόν, θέλουμε να κάνουμε μια γόμωση φυσιγγίου cal 40 και θέλουμε να βάλουμε βλήμα 200grns, δεν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την ίδια πυρίτιδα που χρησιμοποιήσαμε σε γόμωση με βλήμα π.χ. 160grns, διότι ο χώρος στο εσωτερικό του κάλυκα θα είναι μικρότερος, οπότε πρέπει να επιλέξουμε μια πυρίτιδα μικρότερου όγκου με το αντίστοιχο καψύλλιο. Στα τυφέκια, είναι πολύ σοβαρότερο το θέμα, διότι οι αναπτυσσόμενες πιέσεις είναι πολλές φορές υπερδιπλάσιες αυτών των πιστολιών, οπότε η προσοχή κατά τη γόμωση πρέπει να είναι πολύ μεγαλύτερη, και να υπάρχει η γνώση των διαδικασιών της γομώσεως.

Ένας βασικός παράγων είναι ότι οι χρησιμοποιούμενες πυρίτιδες κατά τη γόμωση φυσιγγίων τυφεκίου, είναι αργής καύσεως, οπότε και δέχονται συμπίεση, αλλά αυτό μπορεί να διευκολύνει τη διαδικασία της γομώσεως, ενώ όσον αφορά την αλλαγή βάρους βλήματος, διαφοροποιούνται τα βαλλιστικά αποτελέσματα με μη ελεγχόμενο σημείο αναφοράς, σε κάποιο βαθμό συγκέντρωσης(γκρουπ). Η καλύτερη επιλογή στη γόμωση φυσιγγίων τυφεκίου ενός καψυλλίου είναι αυτή που, όπως και στα πιστόλια, κάνει καύση χωρίς κατάλοιπα· αλλά στα τυφέκια προσπαθούμε κατά την καύση, σε συνάρτηση με την ποσότητα, το είδος της πυρίτιδος και τη σύσφιξη του χείλους του κάλυκα στο βλήμα, να μειώσουμε όσο το δυνατόν την ανάκρουση.

Untitled

Η σύσφιξη του χείλους ή του λαιμού του κάλυκα στο βλήμα, είναι ένας πολύ σοβαρός παράγων, ο οποίος ρυθμίζει την αυξομείωση των πιέσεων, όπως και την ακρίβεια στα βαλλιστικά αποτελέσματα. Στα μεν πιστόλια, έχουμε σύσφιξη στο χείλος του κάλυκα και σε ένα τμήμα της άκρης του κάλυκα· στα δε τυφέκια, έχουμε σύσφιξη πάλι στο χείλος του κάλυκα, αλλά η σύσφιξη στον λαιμό του κάλυκα είναι διαφορετική από αυτήν του πιστολιού. Εάν πάρουμε σαν παράδειγμα τη γόμωση ενός πιστολιού cal 40 που έχει ποσότητα πυρίτιδος 5,5grn και βλήμα βάρους 200grn, με ελάχιστη σύσφιξη στο χείλος του κάλυκα -όσο για να συγκρατεί το βλήμα να μη βγαίνει από τον κάλυκα- τότε έχουμε 22000-23000psi και ένα γκρουπ στα 15μ περίπου στις 2inc. Eάν δώσουμε μεγαλύτερη σύσφιξη στο χείλος, με περιστροφή του die κατά 1/4 της στροφής, τότε θα δούμε ότι, παρά την μικρή αυτή διαφοροποίηση, οι πιέσεις αυξάνονται στις 24000-24500 περίπου· το δε γκρουπ της βολής αλλάζει πιθανόν, ως προς την κατεύθυνση και τη διασπορά των βολών. Σε αυτή την περίπτωση, μπορούμε, μειώνοντας την ποσότητα της πυρίτιδος, να έχουμε λιγότερες πιέσεις και καλύτερα βαλλιστικά αποτελέσματα, έχοντας αυτήν τη μεγαλύτερη σύσφιξη στο χείλος του κάλυκα.

Στις γομώσεις τυφεκίων, οι διαφοροποιήσεις στις πιέσεις και στα βαλλιστικά αποτελέσματα είναι πολύ μεγαλύτερες από αυτές των πιστολιών, γιατί, όπως είπαμε, έχουμε μεγαλύτερες πιέσεις από τα πιστόλια· γι’ αυτόν τον λόγο και για το ότι οι αποστάσεις βολής είναι πολύ μεγαλύτερες, πρέπει η γόμωση να γίνεται με μεγαλύτερη προσοχή, και οπωσδήποτε με τις απαραίτητες γνώσεις στη γόμωση των φυσιγγίων τυφεκίου. Υπάρχουν πολλές απόψεις για τον τρόπο γομώσεως και σύσφιξης του βλήματος, και η κάθε μία έχει το σκεπτικό της. π.χ. Πολλοί πιστεύουν ότι με λιγότερη πυρίτιδα και μεγαλύτερη σύσφιξη, έχουμε τα ίδια και οικονομικότερα αποτελέσματα με ένα φυσίγγιο με περισσότερη πυρίτιδα και χωρίς σύσφιξη ή ελάχιστη. Εγώ πιστεύω ότι όσο πιο λίγη είναι η σύσφιξη στο χείλος ή στο λαιμό του κάλυκα, τόσο πιο ελεγχόμενη είναι η ακρίβεια της βολής, διότι με επιπλέον σύσφιξη, υπάρχει μια ανομοιομορφία στην κατανομή των βολών, ιδίως σε μεγάλες αποστάσεις.

Δημοσιεύθηκε στο 5ο τεύχος του περιοδικού Shooters, Σκοποβολής IPSC.